Kronik pelvik ağrı denildiğinde 6 aydan daha uzun süredir
var olan, siklik ve ya siklus ile ilgisiz, devamlı ya da
aralıklarla gelen ağrılar tanımlanmaktadır. Dismenore,
disparoni gibi ağrılar da bu durum içine girmektedir. Kronik
pelvik ağrıya jinekolog, ürolog, gastroenterolog, ortopedist
ve psikologların beraberce ekip olarak yaklaşması
önerilmektedir.
Ağrı künt, keskin ya da kramp tarzında olabilir. Göbek
deliği ile dizlerin arasında "biryerlerde" mevcuttur.
Hastaya ağrının yerini göstermesi söylendiğinde eliyle
bütün bir karın bölgesini gösterir. Hemen hemen her durumda
ortaya çıkabilir. Cinsel ilişki esnasında, tuvalette hatta
yerden sandalyeye çıkıldığında bile ağrı başlayabilir.
Sıklıkla uzun süre ayakta durmak ağrıları başlatır.
Şiddeti hafifden çok şiddetliye kadar uzanabilir.
| Kronik pelvik ağrı (KPA) kadınlara
çok da yabancı değildir. Yaklaşık her 6-7 kadından
birinde bu şikayet bulunur. Jinekolojik muayenelerin
%15, laparoskopilerin ise %20 kadarı bu nedenle
yapılır. Kronik kasık ağrısı tıbbın
esrarengizliğini koruyan konularından birisidir. Altta
yatan bir neden bulunamadığından nasıl başedileceği
de bilinmez. Etiyoloji
Kronik pelvik ağrının nedeni her zaman tam olarak
bilinemez. Altta yatan organik bir sebep olabileceği
gibi pekçok durumda kronik pelvik ağrının nedeni
psikolojik nedenlerdir. 50'den fazla durum kasık
ağrısına yol açabilir.En sık suçlanan nedenler
şunlardır:
Enfeksiyonlar
Kronik pelvik ağrı etiyolojisinde akut enfeksiyonlar ve
bunların sekelleri önemli rol oynar. Aslında
enfeksiyon esnasındaki ağrı kronik değildir ancak
enfeksiyon bağlı gelişen yapışıklıklar normal
anatomiyi bozdukarı ve organlarda yer değiştirme ile
çekilmelere neden oldukları için kronik ağrı
sebebidirler. Ancak bazı hastalarda yapışıklık
olmamasına rağmen ağrı görülmesi
yapışıklıkların tek başına ağrı nedeni
olamayacağını düşündürmektedir.
Endometriosiz
Endometriozisde ağrı en sık rastlanılan
şikayettir.Ağrı genelde adet kanamaları ile birlikte
görülür, nedeni yapışıklıklar, çekilmeler ve
karın iç zarının irritasyonudur. Günümüzde
laparoskopinin yaygın olarak kullanıma girmesi ile
kronik pelvik ağrıda endometriozisin rolü daha iyi
anlaşılmıştır.
Rahimde pozisyon bozuklukları
Rahimin geriye doğru dönik olması uzun yıllardır
kronik pelvik ağrı ve bel ağrısı nedeni olarak
görülmektedir. Her 100 kadından yaklaşık 20 sinde
rahim geriye doğru dönüktür. Gerçekte bu durum
ağrıya neden olmaz ancak eğer rahimin geriye dönük
olmasına neden olan endometriozis ya da yapışıklık
gibi bir etken var ise bu aynı zamanda kasık
ağrısına da yol açabilir. Eğer muayenede rahim
geriye doğru dönük olmasına rağmen rahat hareket
edebiliyor ise yani serbestse büyük olasılıkla
ağrının nedeni geriye dönüklük değildir. İleri
derecede geriye dönüklük varlığında ise rahimin kan
dolaşımı bozulacağından ağrı görülebilir.
|
| Uluslararası Pelvik Ağrı
Cemiyetine göre kronik kasık ağrısı zihin,
sinir sistemi ve güvdenin dinamik etkileşiminin
bir sonucudur. Eğer kronik kasık ağrınız
varsa depresyonda olmanız, uyku problemleri
yaşamanız, kabızlık olması ve iştahsızlık
ile halsizlik olması normaldir. Ne tür olursa
olsun ağrı kaslarda bir gerginlik yaratır.
Uzun süren ağrılar pelvik bölge dışındaki
mesane, bel kasları,barsaklar gibi kaslarda da
fonkiyon bozukluklarına neden olur. Hatta pelvik
alandaki cilt ve bağ dokularında da hassasiyet
görülebilir.
Araştırmalar depresif, aşırı stres
altında olan ve cinsel ya da fiziksel tacize
uğramış kadınlarda daha sık kronik pelvik
ağrı olduğunu göstermektedir. Ruhsal
gerginlik henüz bilinmeyen bir mekanizma ile
belki de sistemin kimyasını bozarak ağrı ile
mücadele etme yeteneğini bozmaktadır.
Eğer kronik kasık ağrınız varsa asla
vazgeçmeyin. Hegün gelişen tıp bilimi ve yeni
teşhis araçları size yardımcı olabilir. Bu
nedenle doktorunuz ile temasınızı kesmeyin.
|
| |
|
Pelvik konjesyon
Pelvisi oluşturan damarlarda kan göllenmesi olarak
adlandırabileceğimiz bu durumun kronik ağrıya neden
olabileceği iliri sürülmektedir.Ancak bunun
mekanizması tam olarak açıklanamamıştır.Allen
Masters sendromu
Uzamış normal doğum sonrası rahimi yerinde tutan ve
sarkmasını engelleyen bağlarda yırtılmalar olabilir.
Yırtıkların iyileşmesi tam olmaz ve defekt kalır ise
şiddetli pelvik ağrı ortaya çıkar. Bu durumun
tedavisi pek mümkün değildir. Defekti düzeltmek için
yapılan cerrahi girişimler genelde sonuç vermez.
Mittelschmerz (siklus ortası ağrı,
yumurtlama ağrısı)
Dismenore dışında bilinen tek siklik yani döngüsel
ve regüler ağrıdır. Adet döneminin ortasında
yaklaşık 14. güne denk gelen dönemde görülür.
Yumurtalık içinde büyüyen yumurta hücresinin
yarattığı bası ve çatlama esnasında yumurtalık
dokusunun bütünlüğünün bozulması bu ağrıya neden
olur. Yine çatlama sonrası görülen az miktarda kanama
karın boşluğunda irritasyon ve ağrıya neden olur.
Tüplerin bağlanması
Bazı yazarlar tüplerin bağlanmasından sonra kronik
pelvik ağrı olabileceğini ileri sürseler de bu henüz
kanıtlanmamış bir bilgidir.
Psikolojik nedenler
Diğer bütün etkenler bir yana kronik pelvik ağrıda
en önemli neden psikolojik faktörlerdir.Yapılan
araştırmalarda kronik pelvik ağrıdan şikayetçi olan
hastalarda psikolojik bozukluklar anlamlı oranda fazla
bulunmuştur.
Tanı
Kronik pelvik ağrının tanısında amaç altta yatan
etkeni ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla muayeneden
laparoskopiye kadar pekçok tanısal girişimde
bulunulur. Kan tetkikleri enfeksiyonu gösterme
açısından yardımcı olabilir. Tanıda kulanılan
yöntemler:
- Muayene: Enfeksiyon
bulgularının saptanması, pelvis boşluğunu
dolduran kitlelerin tespit edilmesi ve hassas
alanların belirlenmesi açısından önemlidir.
- Görüntüleme yöntemleri:
Ultrason, karın rontgen filmi, bilgisayarlı
tomografi ve manyetik rezonans karın boşluğu
içindeki anormal oluşumları saptamak için
önemlidir.
- Kan ve idrar tetkikleri: İdrar
yolu enfeksiyonlarını ve kasık ağrısına yol
açabilen bazı kan hastalıklarını tespit
için kullanılır.
- Kültür: Cinsel yolla
bulaşabilen hastalıkların tespiti için
vajinal ve servikal kültürler alınabilir.
- Laparoskopi: Endometriozis ya da
pelvik konjesyon gibi hastalıkların saptanması
açısından kronik kasık ağrısında son çare
olarak laparoskopi yapılabilir.
Tedavi
Kronik pelvik ağrıda tedavi altta yatan etkene
yöneliktir.Böyle bir etken bulunmadığında
psikoterapi yardımcı olur.
|
|
|